Kryeministri grek: Shumica e vendeve europiane nuk mund ti bashkohen Bordit të Paqes

Shumica e Europës nuk mund t’i bashkohet “Bordit të Paqes” të Donald Trumpit, sepse ai “shkon shumë përtej” mandatit të Këshillit të Sigurimit të OKB-së, deklaroi kryeministri grek Kyriakos Mitsotakis.

Në një intervistë për emisionin e mëngjesit të Euronews, Europe Today, Mitsotakis kritikoi nismën e presidentit amerikan dhe shprehu gjithashtu lehtësim për uljen e tensioneve me SHBA-të lidhur me Groenlandën.

 

“Ekziston një konsensus se ajo që është shpallur nga Donald Trump shkon shumë përtej mandatit të Këshillit të Sigurimit të OKB-së,” tha Mitsotakis, një ditë pasi kishte marrë pjesë në një mbledhje urgjente të Këshillit të fokusuar te marrëdhëniet transatlantike. “Mendoj se duhet ta pranojmë se, duke parë përpara, ajo që është krijuar është diçka në të cilën shumica e vendeve Europiane nuk mund të marrin pjesë.”

 

Këto komente pasuan nisjen zyrtare në Davos të nismës “Bordi i Paqes” të Trumpit për zgjidhjen e konflikteve në mbarë botën.

 

Projekti buron nga plani i tij me 20 pika për armëpushimin në Gaza, i miratuar nga Këshilli i Sigurimit i OKB-së, por është zgjeruar shumë përtej mandatit fillestar. Ai është kritikuar gjerësisht për krijimin e një strukture paralele ndaj OKB-së, për t’i dhënë Trumpit kompetenca disproporcionale dhe për ftesën ndaj Rusisë. Shumë aleatë Europianë, përfshirë Norvegjinë, Suedinë dhe Francën, kanë refuzuar pjesëmarrjen, ndërsa të tjerë, si Italia, kanë thënë se për momentin nuk do të bashkohen.

 

Mitsotakis tha se SHBA-ja duhet të përfshihet në rindërtimin e Gazës, por plani duhet të jetë “vetëm për Gazën” dhe “vetëm për një periudhë të kufizuar kohore.”

 

Më pak se 20 vende iu bashkuan nismës gjatë ceremonisë së nënshkrimit në Davos të enjten, shumë më pak se rreth 35 vendet që ishin parashikuar më parë, sipas zyrtarëve të administratës Trump. Hungaria dhe Bullgaria ishin të vetmet vende Europiane që morën pjesë.

 

Lidhur me tensionet aktuale me SHBA-të për Groenlandën, Mitsotakis shprehu lehtësim pasi Trump u tërhoq papritur nga kërcënimi për të marrë nën kontroll territorin Arktik, duke zgjedhur në vend të kësaj një marrëveshje afatgjatë për sigurinë e Arktikut, të ndërmjetësuar nga sekretari i përgjithshëm i NATO-s, Mark Rutte.

 

“Marrëdhënia transatlantike po bëhet më e ndërlikuar dhe duhet të menaxhohet në një mënyrë tjetër,” tha ai. “BE-ja duhet të mbrojë interesat e veta.”

 

Trump e zyrtarizoi ‘Bordin e Paqes’ për Gazën

 

Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, ishte i rrethuar nga liderë botërorë kur deklaroi se lufta në Gaza po “i afrohet vërtet fundit” gjatë ceremonisë së nënshkrimit të “Bordit të Paqes” për këtë territor.

 

Por shumë vende nuk ishin të përfaqësuara, ndërsa Trump veçoi Spanjën për kritika nga podiumi për shpenzimet e saj të mbrojtjes, duke thënë: “Ata duan të përfitojnë falas.”

 

Emiratet e Bashkuara Arabe, Hungaria dhe Pakistani ishin të përfaqësuara në ceremoninë e mbajtur të enjten në Forumin Ekonomik Botëror në Davos, Zvicër. Bordi synon të mbikëqyrë rindërtimin e Gazës.

 

Ja kush është pjesë e bordit dhe mori pjesë në ceremoninë e nënshkrimit:

 

Isa bin Salman bin Hamad Al Khalifa, ministër i oborrit të kryeministrit, Bahrein

Nasser Bourita, ministër i punëve të jashtme, Marok

Javier Milei, president, Argjentinë

Nikol Pashinyan, kryeministër, Armeni

Ilham Aliyev, president, Azerbajxhan

Rosen Zhelyazkov, kryeministër, Bullgari

Viktor Orbán, kryeministër, Hungari

Prabowo Subianto, president, Indonezi

Ayman Al Safadi, ministër i punëve të jashtme, Jordani

Kassym-Jomart Tokayev, president, Kazakistan

Vjosa Osmani-Sadriu, presidente, Kosovë

Mian Muhammad Shehbaz Sharif, kryeministër, Pakistan

Santiago Peña, president, Paraguaj

Mohammed bin Abdulrahman Al Thani, kryeministër/ministri i jashtëm, Katar

Faisal bin Farhan Al Saud, ministër i punëve të jashtme, Arabia Saudite

Hakan Fidan, ministër i punëve të jashtme, Turqi

Khaldoon Khalifa Al Mubarak, i dërguar special në SHBA, Emiratet e Bashkuara Arabe

Shavkat Mirziyoyev, president, Uzbekistan

Gombojavyn Zandanshatar, kryeministër, Mongoli

 

Një listë e gjatë vendesh, përfshirë Kanadanë, Francën, Gjermaninë, Italinë dhe vende të tjera Europiane, munguan në ceremoninë e nënshkrimit dhe disa prej tyre e kanë refuzuar në mënyrë të drejtpërdrejtë ftesën.

 

Sekretarja britanike e Punëve të Jashtme, Yvette Cooper, i tha BBC-së të enjten se Mbretëria e Bashkuar “nuk do të jetë një nga nënshkruesit sot”, duke përmendur shqetësimet për ftesën e drejtuar presidentit rus Vladimir Putin për t’iu bashkuar nismës.

 

Spanja nuk dërgoi përfaqësues në ceremoninë e nënshkrimit, ndërsa një ftesë për kryeministrin Pedro Sanchez për t’iu bashkuar bordit është “në shqyrtim”, sipas mediave spanjolle.

 

Putin mori të hënën një ftesë për t’iu bashkuar grupit të paqes të Trumpit dhe po “shqyrton të gjitha detajet e këtij propozimi”, tha zëdhënësi i Kremlinit Dmitry Peskov, por asnjë përfaqësues rus nuk ishte i pranishëm në ceremoninë e nënshkrimit të enjten.

 

Franca, sipas raportimeve, e ka refuzuar ftesën për t’iu bashkuar bordit, ashtu si edhe Gjermania, sipas revistës Spiegel, që citon një dokument të Ministrisë së Jashtme. “Na duhet më shumë kohë,” i tha kryeministrja italiane Giorgia Meloni transmetuesit shtetëror RAI të mërkurën. “Ka punë për t’u bërë. Megjithatë, qëndrimi im mbetet padyshim i hapur,” tha ajo, sipas një raportimi të Reuters.

 

Edhe Belgjika nuk është regjistruar, tha ministrja e saj e Punëve të Jashtme, Maxime Prévot, në një deklaratë të publikuar në X të enjten. “Ne dëshirojmë një përgjigje të përbashkët dhe të koordinuar Europiane. Ashtu si shumë vende të tjera Europiane, kemi rezerva ndaj këtij propozimi,” tha ajo.

 

Suedia, Sllovenia dhe Norvegjia gjithashtu e kanë refuzuar ftesën, sipas raportimeve të mediave lokale.

 

“Bordi i Paqes” u miratua nga Këshilli i Sigurimit i OKB-së në nëntor të vitit të kaluar. Fillimisht ai u krijua për të mbikëqyrur rindërtimin e Gazës, por tani ka një mandat shumë më të gjerë, duke përfshirë promovimin e stabilitetit global dhe zgjidhjen e konflikteve në mbarë botën.

 

Izraeli nuk ishte i përfaqësuar në ceremoninë e nënshkrimit, por kryeministri i tij, Benjamin Netanyahu, pritet t’i bashkohet bordit, sipas raportimeve.

 

Javën e kaluar, Shtëpia e Bardhë konfirmoi krijimin e një “Bordi Ekzekutiv” themelues, me qëllim “operacionalizimin e vizionit të Bordit të Paqes.”

 

Burimi: Euronews

Më të lexuarat