Hyjnë në fuqi tarifat globale të Trump me 10 për qind
Administrata amerikane zbaton një tarifë të re globale 10% mbi importet sipas Seksionit 122 të Aktit të Tregtisë 1974, ndërsa Presidenti Donald Trump paralajmëron mundësinë e rritjes në 15%.
Taksa e re pas bllokimit nga Gjykata e Lartë
Tarifat e reja globale të Presidentit të SHBA-së, Donald Trump, kanë hyrë në fuqi me një normë prej 10%, pasi Gjykata e Lartë bllokoi shumë nga taksat e tij gjithëpërfshirëse të importit. Vetëm disa orë pas vendimit, presidenti nënshkroi një urdhër ekzekutiv për vendosjen e taksës së re, me efekt nga 24 shkurti.
Më pas, Trump kërcënoi se do ta rriste tarifën në 15%, por deri tani nuk është lëshuar një direktivë zyrtare që ta formalizojë këtë rritje.
Baza ligjore dhe objektivi i administratës
Administrata po e zbaton taksën sipas Seksionit 122 të Aktit të Tregtisë të vitit 1974, i cili i jep presidentit të drejtën të vendosë tarifa për një periudhë deri në 150 ditë pa miratimin e Kongresit.
Në urdhrin ekzekutiv theksohet se detyrimi i përkohshëm i importit synon “të adresojë problemet themelore të pagesave ndërkombëtare dhe të vazhdojë punën e administratës për të ribalancuar marrëdhëniet tregtare në dobi të punëtorëve, fermerëve dhe prodhuesve amerikanë”.
Deficiti tregtar dhe të ardhurat nga tarifat
Presidenti ka argumentuar se tarifat janë të nevojshme për të ulur deficitin tregtar të SHBA-së. Megjithatë, deficiti arriti një nivel rekord javën e kaluar, duke u zgjeruar me 2.1% krahasuar me vitin 2024 dhe duke kapur vlerën e afërsisht 1.2 trilionë dollarëve.
Sipas të dhënave zyrtare më të fundit, SHBA-të kanë mbledhur të paktën 130 miliardë dollarë në tarifa duke përdorur Aktin Ndërkombëtar të Fuqive Ekonomike të Emergjencës (IEEPA) të vitit 1977.
Reagime ndërkombëtare dhe tensione tregtare
Trump e ka kritikuar ashpër vendimin e Gjykatës së Lartë, duke e cilësuar atë “qesharak, të shkruar keq dhe jashtëzakonisht antiamerikan”. Ai paralajmëroi gjithashtu vendosjen e tarifave më të larta për vendet që, sipas tij, “luajnë lojëra” me marrëveshjet e fundit tregtare.
Pas vendimit, disa vende njoftuan se po vlerësonin pasojat për marrëveshjet ekzistuese. Mbretëria e Bashkuar deklaroi se asnjë veprim reciprok nuk është i përjashtuar nëse SHBA-të nuk respektojnë marrëveshjen dypalëshe, por theksoi se “askush nuk dëshiron një luftë tregtare”. Bashkimi Evropian njoftoi se do të pezullojë ratifikimin e një marrëveshjeje të arritur gjatë verës, ndërsa India tha se do të shtyjë bisedimet për finalizimin e një marrëveshjeje të re tregtare.
