Nafta thyen rekord në Kosovë, çmimi arrin në 1.82 euro
Rritja e naftës dhe tensionet globale shtojnë presionin mbi ekonominë dhe familjet në Kosovë.
Rritje e shpejtë e çmimeve
Çmimet e derivateve të naftës në Kosovë kanë hyrë në një fazë të re rritjeje, duke arritur deri në 1.82 euro për litër për dizelin brenda vetëm dy javësh. Aktualisht, dizeli tregtohet nga 1.74 deri në 1.82 euro për litër, ndërsa benzina nga 1.40 deri në 1.44 euro, duke reflektuar një rritje të ndjeshme që prek drejtpërdrejt qytetarët dhe bizneset. Në të njëjtën kohë, çmimi furnizues me shumicë ka arritur në 1.74 euro për litër, duke treguar presion të vazhdueshëm në të gjithë zinxhirin e furnizimit.
Varësia nga importet dhe ndikimi global
Kosova mbetet pothuajse tërësisht e varur nga importi i karburanteve, çka e bën tregun shumë të ndjeshëm ndaj luhatjeve në bursat ndërkombëtare. Tensionet në Lindjen e Mesme dhe pasiguritë globale po reflektohen menjëherë në çmimet vendase, duke rritur kostot për ekonominë.
Qëndrimi i tregut dhe pasiguria
Kryetari i Shoqatës së Naftarëve të Kosovës, Fadil Berjani, theksoi se pavarësisht rritjes, Kosova vijon të ketë çmime relativisht më të ulëta në rajon. Ai shtoi se stabilizimi i çmimeve varet drejtpërdrejt nga ulja e tensioneve ndërkombëtare, veçanërisht në Lindjen e Mesme.
Megjithatë, pasiguria mbetet e lartë, pasi lëvizjet në bursat ndërkombëtare janë të forta dhe të paparashikueshme, duke e bërë të vështirë parashikimin e çmimeve për ditët në vijim.
Taksat dhe ndikimi në çmime
Sipas përfaqësuesve të sektorit, një lehtësim i barrës për qytetarët dhe bizneset mund të vijë nga ulja e taksave, përfshirë akcizën prej 0.36 euro dhe TVSH-në prej 18 për qind. Aktualisht, marzha maksimale e lejuar është deri në 2 centë për litër për shumicë dhe 12 centë për pakicë.
Importet dhe të ardhurat për shtetin
Nga janari deri më 23 mars të këtij viti, Kosova ka importuar rreth 130 milionë euro karburante, ndërsa të ardhurat nga akciza arrijnë rreth 66 milionë euro dhe nga TVSH-ja mbi 30 milionë euro. Gjatë vitit të kaluar, importet totale arritën në rreth 530 milionë euro, duke gjeneruar rreth 350 milionë euro nga akciza dhe mbi 157 milionë euro nga TVSH-ja.
Furnizimet kryesore vijnë nga vende si Gjermania, Hungaria, Greqia, Shqipëria dhe Emiratet e Bashkuara Arabe, ndërsa një pjesë e konsiderueshme hyn përmes terminalit të Porto Romanos në Durrës.
Mungesa e masave dhe situata në rajon
Deri më tani, institucionet në Kosovë nuk kanë ndërmarrë masa konkrete për lehtësimin e çmimeve, ndërsa disa vende të Ballkanit Perëndimor kanë nisur të aplikojnë politika për të frenuar rritjen e çmimeve të karburanteve.
Konflikti mes Shteteve të Bashkuara dhe Iranit ka ndikuar ndjeshëm në zinxhirin global të furnizimit me energji, duke rritur çmimet e karburanteve në mbarë botën dhe duke shtuar presionin mbi tregjet vendase.
k.jpg)