Kosova nuk përfiton nga paketa 171 milionë euro e BE, paralajmërohen humbje të tjera

Kosova mbetet jashtë paketës së fundit financiare të Bashkimit Europian për Ballkanin Perëndimor për shkak të mosplotësimit të kushteve ligjore.

Kosova nuk ka përfituar asnjë cent nga mbështetja prej 171 milionë eurosh që Komisioni Europian ka ndarë për zhvillimin e infrastrukturës dhe forcimin e sektorit privat në Ballkanin Perëndimor. Njohës të ekonomisë paralajmërojnë se kjo situatë mund të sjellë humbje edhe më të mëdha financiare për vendin. Komisioni Europian ka njoftuar se fondet janë ndarë në kuadër të Instrumentit për Reforma dhe Rritje për Ballkanin Perëndimor, por Kosova nuk përfshihet në listën e përfituesve.

“Sa i përket Kosovës, ajo ende nuk ka përmbushur kushtet ligjore për të pranuar pagesa, pasi nuk ka ratifikuar Marrëveshjen e Kredisë dhe Fondeve në kuadër të Instrumentit për Reforma dhe Rritje për Ballkanin Perëndimor. Prandaj, Kosova nuk mund të përfitojë nga fondet e këtij instrumenti”, thuhet në sqarimin e Komisionit Europian.

Si ndahen fondet për rajonin

Nga paketa prej 171 milionë eurosh, 94.7 milionë euro janë të dedikuara për investime infrastrukturore, 76.3 milionë euro për mbështetjen e sektorit privat, ndërsa 2.9 milionë euro janë ndarë për katër projekte të asistencës teknike në Shqipëri dhe Bosnje e Hercegovinë.

Projektet synojnë përgatitjen e investimeve të ardhshme në sektorët e energjisë, furnizimit me ujë, inovacionit dhe kërkimit. Sipas Komisionit Europian, fondet pritet të mobilizojnë rreth 263 milionë euro investime përmes shtatë projekteve në sektorë prioritarë, si digjitalizimi, energjia e pastër, transporti, kapitali njerëzor dhe mbrojtja e mjedisit.

Projektet konkrete përfshijnë shtrirjen e infrastrukturës së internetit me brez të gjerë në Shqipëri, përmirësimin e sistemit të transmetimit të energjisë elektrike në Maqedoninë e Veriut, si dhe ndërtimin dhe rinovimin energjetik të objekteve arsimore në Maqedoninë e Veriut dhe Malin e Zi.

Paralajmërimet për ekonominë e Kosovës

Ish-kryetari i Odës Ekonomike të Kosovës dhe njohësi i ekonomisë, Safet Gërxhaliu, ka theksuar se mungesa e këtyre fondeve përbën një goditje serioze për ekonominë e vendit.

Sipas tij, situata lidhet drejtpërdrejt me mosfunksionimin e institucioneve dhe mungesën e stabilitetit politik. “Mosfunksionimi i institucioneve dhe mungesa e qeverisë po vazhdojnë ta godasin ekonominë e vendit. Kjo është një sinjal i qartë se Kosova nuk është duke ecur në rrugën e duhur”, ka deklaruar Gërxhaliu.

Ai paralajmëroi se, nëse kjo situatë vazhdon, Kosova rrezikon të humbasë edhe miliona euro të tjera nga fondet europiane që synojnë zhvillimin ekonomik dhe përmirësimin e konkurrueshmërisë së rajonit.

Pengesat ligjore dhe politike

Sipas Komisionit Europian, projektet e miratuara për vendet e tjera të Ballkanit Perëndimor do të kalojnë në fazën e zbatimit pas finalizimit të marrëveshjeve me institucionet partnere dhe përfundimit të procedurave të nevojshme.

Kosova, ndërkohë, ende nuk i ka përmbushur kushtet ligjore për përfitim, pasi nuk ka ratifikuar Marrëveshjen e Kredisë dhe Fondeve në kuadër të Instrumentit për Reforma dhe Rritje. Situata politike është komplikuar edhe nga fakti se vendi ka mbajtur dy herë zgjedhje parlamentare gjatë 12 muajve të fundit, pa arritur stabilitet institucional.

Në këtë kontekst, ekspertët vlerësojnë se vonesat politike dhe institucionale po i kushtojnë Kosovës jo vetëm në aspektin financiar, por edhe në afrimin me Bashkimin Europian.

Burimi: Monitor

Më të lexuarat