Evropa nis tërheqjen graduale nga varësia ndaj Shteteve të Bashkuara

Marrëdhëniet e tensionuara transatlantike po shtyjnë qeveritë dhe korporatat evropiane drejt një autonomie më të madhe teknologjike, energjetike dhe ushtarake.

Një kthesë strategjike në marrëdhëniet transatlantike

Qeveritë dhe korporatat evropiane kanë nisur një proces të ngadaltë, por të qëndrueshëm për të ulur varësinë nga Shtetet e Bashkuara, veçanërisht në teknologji, pajisje ushtarake dhe furnizime energjetike. Për dekada me radhë, Bashkimi Evropian është mbështetur te garancitë e sigurisë së NATO-s dhe te teknologjia amerikane për zhvillimin e biznesit dhe infrastrukturës kritike. Megjithatë, përkeqësimi i klimës politike dhe deklaratat e ashpra nga administrata amerikane kanë shtuar shqetësimet në kryeqytetet evropiane.

Thirrje për një Evropë më të pavarur

Kancelari gjerman Friedrich Merz theksoi se Evropa duhet të ndryshojë qasje nëse dëshiron të ruajë peshën e saj globale. “Nëse duam të na marrin përsëri seriozisht, do të duhet të mësojmë gjuhën e politikës së pushtetit”, deklaroi ai, duke reflektuar një ndjenjë gjithnjë e më të përhapur mes udhëheqësve evropianë për nevojën e forcimit të sovranitetit strategjik.

Teknologjia dhe komunikimi në fokus

Masat e para konkrete po shfaqen në sektorin e teknologjisë. Disa vende evropiane kanë kufizuar përdorimin e mjeteve amerikane të videokonferencave dhe softuerëve të analizës së të dhënave në administratën publike, duke kaluar drejt alternativave vendase ose evropiane. Qëllimi është të reduktohet ekspozimi ndaj platformave të huaja dhe të garantohet kontroll më i madh mbi të dhënat sensitive.

Diversifikimi i energjisë dhe financave

Në sektorin energjetik, Bashkimi Evropian po përshpejton përpjekjet për të diversifikuar furnizuesit, duke u orientuar drejt vendeve si Kanadaja, Katari dhe Algjeria. Paralelisht, zhvillimi i euros dixhitale shihet si një hap për të ulur varësinë nga sistemet amerikane të pagesave. Disa shtete kanë ngritur gjithashtu shqetësime për rezervat strategjike, përfshirë arin e depozituar jashtë Evropës.

Mbrojtja dhe siguria evropiane

Edhe në fushën e mbrojtjes, BE-ja po kërkon të forcojë kapacitetet e veta. Aktivizimi i mekanizmave të mbrojtjes së ndërsjellë dhe zhvillimi i strukturave të reja komanduese synojnë të zvogëlojnë varësinë ekskluzive nga NATO dhe SHBA-të. Megjithatë, udhëheqësit evropianë pranojnë se në afat të shkurtër kontinenti mbetet ende shumë i varur nga mbështetja ushtarake amerikane.

Tregtia dhe prodhimi evropian

Shtytja për autonomi po reflektohet edhe në politikën tregtare. Brukseli po nxit marrëveshje të reja me partnerë globalë dhe po shqyrton masa për të mbështetur prodhuesit dhe teknologjitë evropiane. Parimi “blini produkte evropiane” po fiton terren, sidomos në prokurimet publike dhe investimet në mbrojtje.

Një proces i ngadaltë, por i qëndrueshëm

Edhe pse zyrtarët e BE-së theksojnë se nuk bëhet fjalë për një shkëputje të plotë nga Shtetet e Bashkuara, por për “zvogëlim rreziku”, sinjalet tregojnë një ndryshim të qartë drejt më shumë pavarësie. Evropa po përpiqet të marrë më shumë kontroll mbi teknologjitë kritike, burimet strategjike dhe sigurinë e saj, duke shënuar fillimin e një epoke të re në marrëdhëniet transatlantike.

Burimi: Euronews

Më të lexuarat